Vrije doorgang

Vrijgeleide Willem van Oranje 1584
Gemeentearchief Weert
oud-administratief archief, inv. nr. 3209

Vrijgeleide Willem van Oranje 25 februari 1584
Weert kent in de 16de eeuw een bloeiende handel in wol en laken. De zaken gingen zo voorspoedig dat in Antwerpen en Bergen op Zoom eigen opslagruimte in gebruik werd genomen. Echter de route voerde door oorlogsgebied en was niet bepaald veilig te noemen. Regelmatig werd de handelswaar in beslag genomen.
Stadhouder Willem van Oranje staat het wolambacht de vrije uitvoer van het Weerter laken naar Antwerpen en de vrije invoer van wol en andere grondstoffen toe. Op vertoon van deze akte van 25 februari 1584 kregen vervoerders een vrijgeleide zodat de goederen onderweg niet werden belast of in beslag genomen. Willem van Oranje liet zich voor deze vrijgeleide betalen, net zoals Maarten van Rossum dat bij Maarheeze had gedaan. Willem was dan ook zijn meest prominente leerling.
 

 

Tekst vrijgeleide Willem van Oranje

Wilhelm byder gratien Godts Prince van Oraengien,
Grave van Nassau Catzenelnbogen, Vianden, Dietz, Linghen,
Bueren, Lecrdam etc., Marquis van der Vere ende
Vlissinghen, Heere ende Baron van Breda, Diest, Grimbergen,
Arlay, Nozeroy etc., Erffburchgrave van Anlwerpen
ende van Besancon,Gouverneur van Brabant,Hollandt
Zeelandt, Vrieslandt ende Utrecht, Allen Gouverneurs,
Coronellen, Capiteynenn, Beveelhebberen ende gemeynen
Crychslieden soc te voete als te peerde in onsen ende den
Heeren generalen Staten dienst wezende, mitsgaders allen
Magistraten, Officieren ende Justicieren, die dese eenichsints
aengaen mach oft gethoont zal worden, Saluyt. Doen
te wetene dat wy geneghen wezende ter bede ende begherte
van de Inghesetenen der Heerlicheyt van Weert,
ende om andere redenen ons daertoe moverende, hebben
denselven gegunt ende geaccordecrt, gunnen en aecorderen
mits desen vrij geleide ende Passeport nyettegenstaende
hel Placaet gcpublieert dies aengaende ter contrarien,
omme vuyt crachte van dier baere laeckenen te
moghen transporteren vuyten voors. Heerlicheyt van
Weert binnen der Stadt van Antwerpen, ende in allen
Anderen plaetsen onder onse ende der voorn. Staten gehoorsamheyt
zynde, omme dieselve aldaer te vercoopen,
Ende in plaetse van dien vuyt de voors, Stadt van Ant-
werpen
te moghen vaeren ende transporteren naer de
stadt ende Heerlichheyt van Weert voors. alsulcke wolle
ende kaerden als sy tot het maecken vande voors(chreven) laeckenen
zullen van doene hebben naer ouder gewoenten, Ende
mits betalende de rechten vande Licenten, naervolgende
dordonnantie ende placaten daerop ghemaeckt oft die hiernamaels
noch zouden moghen ghemaect worden, Sonder
dat nochtans den voors. Supplianten toegelaten sal syn
eenighe olye, boter oft andere eetwaer binnen der voors,
Stadt ende Heerlichheyt te moghen transporteren. Ontbiedende
ende bevelende daeromme u lieden ende een
jeghelick van u besonder wel expresselick, dat ghy den
jngesetenen vande voors, Stadt ende Heerlichheyt Weert
doet ende lace dese onse Passeport rustelick ende vredelick
genieten ende gebruycken, mitzgaders vryeliek ende
ongemolesteert doen heure vereydinghe ende vollinghe
jnde Muetener binnen der Heerschap Weert ende lande
van Luyck, sonder hen te doen offt te laten gesehieden
eenich hinder oft beleth jn tghene des voorseyt is, maer
dezelve doet ende bethoont alle hulp bystandt ende faveur
indyent noot is,Behoudelick oock dat sy nyet en sullen attenteren
teghen ons oft het welvaeren vande geünieerde
landen, Ende sal ons tzelve zeer aenghenaem wesen. Des
t’oirconde hebben wy dese met onsen name geteykent
ende met onsen zeghel bevestighen laten.Gegheven binnen
der Stadt van Delft den lesten dach february Xvier-ende tachtentich.

(Get) Guillaume de Nassau.

(L. S.)

By bevele van Syne Ex(celencie)

J. Ylander

Bron:
Gemeentearchief Weert
oud-administratief archief, inv. nr. 3209

Archiefbibliotheek
De Maasgouw : weekblad voor Limburgsche geschiedenis, taal- en letterkunde 3 (1881) 598-599.
Leo Adriaenssen:  Staatsvormend geweld overleven aan de frontlinies in de Meierij van Den Bosch, 1572 – 1629,  Tilburg 2007